‫مصوبه شماره 23 مورخ 17 ـ 6 ـ 1382 مجلس عالی وزرا‬
‫ ‬
‫بسم الله ارحمن الرحيم‬
‫قانون احزاب سياسی‬
‫فصل اول‬
‫احــــــــــــــــــــکام عـــــــــمومـــــــــــــــــــــــی‬
‫ ‬
‫ ‬
‫مادهً اول :‬
‫اين قانون درروشنی حکم ماده سی و دوم قانون اساسی سال 1343 خورشيدی بمنظور طرز تاسيس ، نحوهً فعاليت ، حقوق ، وجايب و انحلال احزاب سياسی در افغانستان وضع گرديده است.‬
‫مادهً دوم :‬
‫حزب سياسی به مفهوم اين قانون جميعت سازمان يافته است از اشخاص حقيقی که طبق احکام اين قانون و اساسنامهً مربوط برای نيل به اهداف سياسی در سطح ملی يا محلی فعاليت می نمايد.‬
‫مادهً سوم :‬
‫اساس سيستم سياسی دولت افغانستان مبتنی بر دموکراسی و تعدد احزاب سياسی ميباشد.‬
‫فصل دوم‬
‫طرز تاسيس و ثبت احزاب‬
‫مادهً چهارم :‬
‫اتباع افغانستان که در سن رای دهی قرار داشته باشند بدون در نظرداشت قوميت ، نژاد ، زبان ، جنسيت، دين ، تحصيل ، شغل ، نسب ، دارايی و محل سکونت درکشور ميتوانند آزادانه حزب سياسی را تاسيس نمايند.‬
‫مادهً پنجم :‬
‫احزاب سياسی مطابق احکام اين قانون بصورت آزادانه فعاليت نموده و در برا بر قانون دارای حقوق ووجايب مساوی  می باشند.‬
‫مادهً ششم :‬
‫احزاب سياسی نميتوانند فعاليت های ذيل را انجام دهند :‬
‫1 . اهدافی را تعقيب نمايند که مناقض اساسات دين مقدس اسلام باشد.‬
‫2 . از قوه يا خشونت استفاده نمايند ، با قوه تهديد نمايند يا استفاده از قوه را تبليغ نمايند.‬
‫3 . تعصب قومی يا نژادی يا لسانی يا مذهبی را تحريک نمايند.‬
‫4 . عمدا نظم و امنيت عامه را برهم زده و خطر مشهود را در برا بر حقوق و آزادی های افراد ايجاد نمايد.‬
‫5 . داشتن تشکيلات نظامی يا تبانی با نيرو های قوای مسلح.‬
‫6 . تمويل از منابع خارجی .‬
‫مادهً هفتم :‬
‫دفتر مرکزی حزب سياسی و نمايندگی های آن در داخل کشور ميباشد. دولت مصئونيت و امنيت دفاتر احزاب سياسی را تامين مينمايد.‬
‫مادهً هشتم :‬
‫(1) احزاب سياسی از طرف وزارت عدليه ثبت ميگردد.‬
‫(2) طرز تاسيس و ثبت احزاب سياسی توسط مقررهً جداگانه تنظيم ميگردد.‬
‫مادهً نهم :‬
‫وزارت عدليه ميتواند ثبت احزاب سياسی را که واجد شرايط ذيل نباشد، رد نمايد :‬
‫1 ـ احزاب سياسی که شرايط مندرج ماده ششم اين قانون را رعايت نه نموده باشند.‬
‫2 ـ احزاب سياسی که تعداد اعضای آن حين ثبت کمتر از هفتصد نفر باشند.‬
‫3 ـ احزاب سياسی که عين نام ثبت شده قبلی را اختيار نموده باشد.‬
‫مادهً دهم :‬
‫درصورتيکه وزارت عدليه ثبت حزب سياسی را رد نمايد ، درخواست دهنده حق دارد به محکمه ذيصلاح مراجعه نمايد.‬
‫ماده يازدهم :‬
‫حزب سياسی ميتواند بعد از ثبت رسما به فعاليت آغاز نمايد.‬
‫مادهً دوازدهم :‬
‫حزب سياسی ثبت شده دارای حقوق ذيل ميباشد :‬
‫1 ـ فعاليت سياسی مستقل.‬
‫2 ـ  اتحاد يا ائتلاف سياسی موقت يا دايمی با ساير احزاب سياسی.‬
‫3 ـ ابراز نظر آزاد و علنی به صورت شفاهی يا تحريری درمورد مسايل سياسی ، اجتماعی ، اقتصادی ، فرهنگی و گردهم آيی صلح آميز.‬
‫4 ـ تاسيس ارگان نشراتی مستقل.‬
‫5 ـ دسترسی به رسانه های ارتباط جمعی به مصرف حزب سياسی.‬
‫6 ـ معرفی کانديد درتمام انتخابات.‬
‫7 ـ  استفاده از ساير حقوق مطابق اهداف ووظايف مندرج اساسنامه.‬
‫مادهً سيزدهم :‬
‫(1) اتباع کشور که سن هجده سال را تکميل و حق رای دهی را قانونا دارا باشند ميتوانند عضويت حزب سياسی را حاصل نمايند.‬
‫(2) شخص نميتواند همزمان عضويت بيش از يک حزب سياسی را کسب نمايد.‬
‫(3) قضات ، سارنوالان ، کادررهبری قوای مسلح ، افسران ، پوليس و خوردضابطان نظامی دردورهً تصدی و انجام وظايف شان عضويت حزب سياسی را کسب نموده نمی توانند.‬
‫فصل سوم‬
‫امـــــور مــــــالی‬
‫ ‬
‫مادهً چهاردهم:‬
‫منابع تمويل و مصارف حزب سياسی علنی و شفاف ميباشد.‬
‫مادهً پانزدهم :‬
‫(1) حزب سياسی از منابع آتی تمويل شده ميتواند :‬
‫1 ـ پرداخت حق العضويت ها .‬
‫2 ـ  اعطای کمک بلاغوض توسط شخص حقيقی داخلی سالانه الی مبلغ دو مليون افغانی.‬
‫3 ـ از درک عوائد اموال منقول و غير منقول حزب.‬
‫4 ـ سبسايدی دولت حين برگزاری انتخابات .‬
‫5 ـ اعانه سازمانهای بين المللی طرفدار دموکراسی که بصورت شفاف و علنی داده ميشود.‬
‫6 ـ ساير مساعدت ها از طرف اعضاء.‬
‫(2) حزب مکلف است عوائد مندرج فقره (1) اين ماده را در دفاتر مربوط ثبت و به حساب معينه شامل بانک نمايد.‬
‫مادهً شانزدهم :‬
‫(1) رهبری حزب دردوره تصدی خويش مسئوليت امور حزبی را بعهده دارد.‬
‫(2) رهبری حزب غرض اجرای مصارف مالی مربوط يک يا چند تن نماينده با صلاحيت خود رسما تعين و امضای آنها را به بانک معرفی می کند.‬
‫(3)  اموال منقول و غير منقول احزاب سياسی برويت اسناد شرعی و قانونی در دفتر مربوط به حزب وزارت ماليه ثبت ميگردد.‬
‫فصل چهارم‬
‫انـــــــحلال حزب سيـــــــــاســــــــــــی‬
‫ ‬
‫مادهً هفدهم :‬
‫حزب سياسی منحل شده نمی  تواند مگر درحالات ذيل :‬
‫1 ـ در صورتيکه حزب سياسی به قوه متوسل شود ، يا با استفاده از قوه تهديد نمايد ، يا استفاده از قوه را برای برانداختن نظم قانونی به کار برد، يا دارای نيروهای مسلح بوده يا با قوای مسلح در تبانی قرار داشته باشد.‬
‫2 ـ در صورتيکه تدابير قانونی در امر جلوگيری از حالات مندرج جز (1) اين ماده موثر واقع نشود.‬
‫3 ـ در صورتيکه مخالف احکام قانون اساسی و اين قانون عمل نمايند.‬
‫مادهً هجدهم:‬
‫ستره محکمه بنابر تقاضای وزيرعدليه حکم انحلال حزب سياسی را مطابق احکام قانون صادر مينمايد.‬
‫مادهً نزدهم :‬
‫(1) رسيدگی به درخواست انحلال حزب سياسی تابع آجنداء عاجل ميباشد‬
‫(2) جلسات محکمه حين رسيدگی به درخواست انحلال حزب سياسی علنی ميباشد.‬
‫مادهً بيستم :‬
‫رهبر يا نماينده با صلاحيت حزب سياسی حق دارد حين رسيدگی انحلال حزب درمحکمه رد رئيس يا قضات مربوط را از شورای عالی ستره محکمه مطالبه نمايد.‬
‫هرگاه دلايل رد رئيس يا قضات نزد شورای عالی ستره محکمه موجه دانسته شود ، شورای عالی ستره محکمه رئيس يا قضات ديگر را تعيين مينمايد.‬
‫مادهً بيست و يکم :‬
‫ رهبر يا نماينده با صلاحيت حزب سياسی حق دارد حين رسيدگی موضوع حزب سياسی درمحکمه درجلسه مربوطه شرکت نموده دلايل خود را ارايه نمايد.‬
‫مادهً بيست و دوم :‬
‫محکمه مکلف است دلايل مبنی بر انحلال حزب سياسی را در فيصله خود ذکر نمايد.‬
‫حکم محکمه ذيصلاح در مورد انحلال حزب سياسی قطعی و نهايی بوده و از طريق رسانه های جمعی به نشر ميرسد.‬
‫فصل پنجم‬
‫احـــــــــــــکام نـــــــهايــــــی‬
‫ ‬
‫مادهً بيست و سوم :‬
‫احزاب وسازمانهای سياسی مکلف اند مراحل ثبت را مطابق احکام اين قانون طی نمايد ، درغير آن از حقوق مندرج اين قانون استفاده کرده نمی توانند.‬
‫مادهً بيست و چهارم :‬
‫مسئولين ادارات و موسسسات مالی و تجارتی دولتی و کدر رهبری آنها نمی توانند از موقعيت خويش به نفع يا ضرر احزاب سياسی استفاده نمايند.‬
‫مادهً بيست و پنجم :‬
‫اين قانون ازتاريخ نشر در جريدهً رسمی نافذ و با انفاذ آن قانون احزاب سياسی منتشره  جريده رسمی شماره (733) مورخ 29ـ 10 ـ1369 ملغی شمرده ميشود.‬
‫ ‬
‫ ‬
‫*************‬
‫مقررهً طرز ثبت احزاب سياسی‬
‫فصل اول‬
‫احـــــــــــکام عـــــمومـــــی‬
‫ ‬
‫مادهً اول :‬
‫اين مقرره مطابق حکم فقرهً دوم ماده هشتم قانون احزاب سياسی ، بمنظور تنظيم امور مربوط به بررسی درخواست و طرز ثبت احزاب سياسی وضع گرديده است.‬
‫مادهً دوم :‬
‫وزارت عدليه ادارهً را بمقصد انسجام امور مربوطه به ثبت ، بررسی درخواست و اساسنامه احزاب سياسی ايجاد مينمايد.‬
‫فصل دوم‬
‫بررسی درخواست و مراحل ثبت آن‬
‫مادهً سوم :‬
‫(1) درخواست مبنی بر تاسيس حزب سياسی توسط گروپ موسسان ويا شخصيکه به وی تفويض صلاحيت گرديده است، به وزارت عدليه ارايه ميگردد.‬
‫(2) درخواست تاسيس حزب سياسی توام به اساسنامه و مرامنامه توسط ادارهً ثبت احزاب مورد بررسی قرار ميگيرد.‬
‫مادهً چهارم :‬
‫(1) درخواست مندرج مادهً سوم اين مقرره حاوی مطالب ذيل ميباشد :‬
‫1 ـ نام حزب سياسی و آدرس اصلی آن.‬
‫2 ـ شهرت درخواست دهندگان.‬
‫3 ـ منابع تمويل‬
‫4 ـ سمبول ، شعارو ساير مدارک تثبيت کنندهً هويت حزب.‬
‫5 ـ ارايه اسناد مثبته عضويت اعضای حزب طبق فورمه منضمهً اين مقرره.‬
‫6 ـ ارايه اساسنامه و مرامنامهً حزب.‬
‫(2) وزارت عدليه الی مدت يکماه در مورد قبول يا رد درخواست تصميم اتخاذ مينمايد.‬
‫درصورتيکه درخواست فاقد رعايت مطالب مندرج فقره(1) اين ماده و مادهً ششم قانون احزاب سياسی باشد ، ادارهً ثبت درخواست را غرض رفع نواقص به درخواست دهنده مؤقتا رد مينمايد.‬
‫(3) ادارهً ثبت مکلف است در صورت وصول درخواست به درخواست دهنده رسيد بدهد.‬
‫(4) درصورتيکه وزارت عدليه درخواست ثبت حزب سياسی را رد نمايد ، درخواست دهنده حق دارد به محکمهً ذيصلاح مراجعه نمايد.‬
‫حکم محکمه ذيصلاح درمورد قبول يا رد درخواست قطعی و نهايی ميباشد.‬
‫مادهً پنجم :‬
‫(1) وزارت عدليه درمورد درخواست و فورمه های منضمهً آن که بصورت درست خانه پری گرديده است ، الی مدت دو ماه درمورد ثبت آن تصميم اتخاذ می نمايد.‬
‫(2) وزارت عدليه درخواست حزب واجد شرايط مندرج اين مقرره را در دفتر مربوطه ثبت و به درخواست دهنده طی مدت دو روز بصورت تحريری اطلاع ميدهد.‬
‫مادهً ششم :‬
‫(1) حزب سياسی مکلف است در صورت تعديل اساسنامه و يا مرامنامهً خويش طی مدت ده روز بعد از تعديل توام با يک نقل تصميم مجمع عمومی و يا ساير ارگان های با صلاحيت حزب به وزارت عدليه اطلاع دهد.‬
‫(2) ادارهً ثبت مکلف است تعديل مندرج فقرهً (1) اين ماده را در دفتر مربوط ثبت نمايد.‬
‫فصل سوم‬
‫احـــــــــــــــکام نــــــــهايــــــــی‬
‫ ‬
‫مادهً هفتم :‬
‫نام حزب سياسی در حالات ذيل از دفتر ثبت حذف ميگردد :‬
‫1  ـ درصورتيکه حزب سياسی به اساس تصميم کنگره يا مجمع عمومی آن به فعاليت خويش خاتمه دهد.‬
‫2 ـ در صورتيکه حزب سياسی به اساس حکم محکمهً ذيصلاح منحل اعلان گرديده و يا فعاليت آن ممنوع قرار داده شده باشد.‬
‫مادهً هشتم :‬
‫وزارت عدليه رسميت حزب سياسی را که در دفتر ثبت ادارهً مربوطه ثبت گردد ، بمصرف حزب از طريق رسانه های جمعی به نشر ميرساند.‬
‫مادهً نهم :‬
‫احزاب سياسی که در دفتر مربوط وزارت عدليه ثبت گرديده باشند ، هفت روز قبل از تدوير انتخابات عمومی از طرف وزارت عدليه در رسانه های جمعی به اطلاع عامه رسانيده ميشود.‬
‫مادهً دهم :‬
‫اين مقرره بعد از نشر درجريدهً رسمی نافذ و با نفاذ آن مقرهً طرز تاسيس ، ثبت و انحلال احزاب سياسی منتشرهً جريدهً رسمی شماره ( 749 ) مورخ 31 |5 | 1370 ملغی شمرده ميشود.‬
‫ ‬
‫ ‬
‫ ‬
‫فورمه درخواست عضويت حزب سياسی‬
‫ ‬
‫اسم .......................‬
‫ولد ........................‬
‫سن .....................‬
‫محل سکونت اصلی ...................‬
‫محل سکونت فعلی .................‬
‫ ‬
‫ ‬
‫به اين وسيله آرزومندی خود را جهت حصول عضويت (       ) ابراز و تمام حقوق ووجايبی را که عضويت اين حزب مستلزم آن است می پذيرم ، اساسنامه و اهداف (    )  را تائيد و اطمينان ميدهم که عضو کدام حزب سياسی ديگر نمی باشم.‬
‫ ‬
‫ ‬
‫ ‬
‫امضای داوطلب عضويت حزب‬
‫ ‬
‫ ‬
‫ ‬
‫مربوط حزب سياسی‬
‫شخص فوق الذکر تبعهً افغانستان بوده ، در سن رای دهی قرار داشته و تمام شرايط مورد نيازحزب را دارا ميباشد.‬
‫ ‬
‫امضای کارمند با صلاحيت حزب‬